Logo Universiteit Utrecht

Babylab Utrecht

Robot Nao (1 t/m 24 oktober)

Van 1 t/m 24 oktober 2016 krijgt het Babylab Robot Nao te gast. Met de robot willen we bekijken wat voor toegevoegde waarde de robot heeft in taalonderzoek bij kinderen.

Wie is Robot Nao?

Robot Nao is een autonome, programmeerbare robot die ontwikkeld is door Aldebaran Robotics. De robot kan behalve bewegen ook spreken en luisteren, waardoor het mogelijk is om een dialoog met haar te voeren. Robot Nao spreekt verschillende talen en heeft een ingebouwde spraakherkenningssoftware, waardoor ze je aankijkt wanneer je tegen haar praat. De Nederlandse Organisatie voor Taal- en Spraaktechnologie (NOTaS) leent dit jaar de robot uit aan diverse bedrijven en instellingen in het land, waaronder de Universiteit Utrecht, om te onderzoeken wat de robot allemaal te bieden heeft op het gebied van taal en spraak.

Waarom Robot Nao?

Het Babylab gebruikt de weken dat Robot Nao op visite is om te onderzoeken wat de robot kan bijdragen aan taalonderzoek bij kinderen. Om in kaart te brengen welke kennis kinderen al hebben van de taal die ze spreken, worden taalexperimenten met ze gedaan. Dit verloopt dikwijls spelenderwijs, bijvoorbeeld met behulp van poppen of via een computerspel. Een probleem hierbij is echter dat kinderen erg verlegen kunnen worden in een dergelijke experimentele setting, waardoor ze niet of minder goed kunnen laten zien wat ze allemaal al weten. Zo kan het gebruik van poppen snel als ‘kinderachtig’ ervaren worden, omdat vaak duidelijk is dat de testleider namens de pop spreekt, en voelt het ‘onnatuurlijk’ om tegen een beeldscherm te praten, wat een grote belemmering kan zijn voor de vrije spraak.

Door middel van Robot Nao willen we kijken of de robot een meer ‘natuurlijke’ omgeving kan creëren voor het kind, doordat de robot zelf praat en ook kan terugpraten. De robot kan zo meer fungeren als ‘speelmaatje’ dan als testleider. Onze verwachting is dat het kind zich op deze manier vrijer voelt om te praten, omdat zo minder de suggestie wordt gewekt dat het kind wordt getest. Op deze manier hopen we meer betrouwbare resultaten te krijgen.

Hoe gaan de onderzoeken eruit zien?

In totaal willen we drie onderzoeken gaan doen met Robot Nao: een taak waarbij het kind moet beoordelen of de zinnen die Robot Nao zegt wel of niet kloppen, een taak waarbij het kind woorden uit het ‘Naotiaans’ moet nazeggen, en een taak waarbij het kind vrijuit een verhaal vertelt aan de robot.

De robot in het Babylab krijgt de naam ‘Rnata’. Rnata komt van de planeet Nao, en spreekt heel goed Naotiaans, maar nog niet zo goed Nederlands. Na een korte kennismaking tussen het kind en Rnata, is het de bedoeling dat de twee van elkaar gaan leren: het kind wordt gevraagd of hij/zij Rnata kan helpen met het Nederlands, en Rnata leert het kind op haar beurt Naotiaanse woorden, welke het kind moet nazeggen. Tot slot vindt er een kort gesprekje plaats tussen Rnata en het kind. Rnata kan af en toe reageren op hetgeen het kind vertelt, wat het vertellen hopelijk stimuleert.

Wat kunnen we met de resultaten?

Het doel is om te kijken of Robot Nao kan fungeren als (assistent)testleider in taalonderzoek met kinderen. Zo willen we weten of kinderen inderdaad makkelijker tegen de robot praten dan in andere settings, en of we met behulp van de robot meer en betrouwbaardere data kunnen verzamelen. Indien de robot positieve resultaten oplevert, kan er in de toekomst voor gekozen worden om vaker een robot in te zetten bij taalonderzoek met kinderen.